Zapraszamy do wys\u0142uchania podcastu pedagogicznej Biblioteki Wojew\u00f3dzkiej im. Komisji Edukacji Narodowej w Warszawie. Tu Katarzyna Majszak z Biblioteki Vintage.<\/p>\n\n\n\n
Drodzy s\u0142uchacze, dzi\u015b zabieram Was w podr\u00f3\u017c do Krakowa, roku pa\u0144skiego 1549. Miasta t\u0119tni\u0105cego \u017cyciem, kt\u00f3rego sercem by\u0142a Akademia Krakowska, a nieod\u0142\u0105cznym elementem miejskiego krajobrazu byli studenci z Wani\u017cakami. Mia\u0142 mo\u017ce 20 lat, uczy\u0142 si\u0119 pilnie.<\/p>\n\n\n\n
W bursie wszystkich \u015bwi\u0119tych spa\u0142 na twardym si\u0119niku, dzieli\u0142 pok\u00f3j z trzema innymi ch\u0142opakami. \u0141acin\u0119 zna\u0142 lepiej ni\u017c j\u0119zyk ojczysty. Marzy\u0142, \u017ceby zosta\u0107 kim\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko synem Jana Spienian.<\/p>\n\n\n\n
Nie zosta\u0142 nikim. Zgin\u0105\u0142 od uderzenia kijem. Powodem by\u0142a kobieta, kt\u00f3r\u0105 nazwali wdow\u0105 po po\u0142owie Krakowa.<\/p>\n\n\n\n
Krak\u00f3w, 1549 rok, 14 maja, ko\u0144c\u00f3wka ciep\u0142ego i pogodnego dnia. W\u0105skich uliczkach miasta ruch ustawa\u0142. Mieszka\u0144cy zd\u0105\u017cali do dom\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Nic nie wskazywa\u0142o na to, \u017ce jakie\u015b niezwyk\u0142e zdarzenie zak\u0142\u00f3ci ten wiecz\u00f3r. \u017bacy, mieszkaj\u0105cy w bursie wszystkich \u015bwi\u0119tych, wyszli na przylegaj\u0105ce do niej cmentarz, aby mi\u0142o sp\u0119dzi\u0107 reszt\u0119 tego pi\u0119knego dnia. Zapada\u0142 ju\u017c zmrok.<\/p>\n\n\n\n
By\u0142o mi\u0119dzy 8 a 9 wieczorem, gdy obok bursy pojawi\u0142y si\u0119 dwie niewiasty lekkich obyczaj\u00f3w. Zmierza\u0142y one w kierunku plebani po Bliskiego Ko\u015bcio\u0142a wszystkich \u015bwi\u0119tych. Owe panie nie cieszy\u0142y si\u0119 w Krakowie dobr\u0105 opini\u0105, wi\u0119c \u017cacy nie przepu\u015bcili okazji, by je zaczepi\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 uszczypliwa wymiana zda\u0144. Starsz\u0105 Julk\u0119 nazwali wdow\u0105 po po\u0142owie Krakowa. Zapada\u0142 ju\u017c zmrok.<\/p>\n\n\n\n
By\u0142o mi\u0119dzy 8 a 9 wieczorem, gdy obok bursy pojawi\u0142y si\u0119 dwie niewiasty lekkiego prowadzenia si\u0119. Zmierza\u0142y one w kierunku plebani po Bliskiego Ko\u015bcio\u0142a wszystkich \u015bwi\u0119tych. Owe panie nie cieszy\u0142y si\u0119 w Krakowie dobr\u0105 opini\u0105, wi\u0119c \u017cacy nie przepu\u015bcili okazji, by je zaczepi\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 uszczypliwa wymiana zda\u0144. Starsz\u0105 Julk\u0119 nazwali wdow\u0105 po po\u0142owie Krakowa. M\u0142odszej proponowali raczej wizyt\u0119 w swojej bursie ni\u017c na plebani.<\/p>\n\n\n\n
Zmierza\u0142a si\u0119 dwie niewiasty lekkiego prowadzenia si\u0119. Zmierza\u0142y one w kierunku plebani po Bliskiego Ko\u015bcio\u0142a wszystkich \u015bwi\u0119tych. Owe panie nie cieszy\u0142y si\u0119 w Krakowie dobr\u0105 opini\u0105, wi\u0119c \u017cacy nie przepu\u015bcili okazji, by je zaczepi\u0107.<\/p>\n\n\n\n
wi\u0119c \u017cacy nie przepu\u015bcili okazji, by je zaczepi\u0107. Rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 uszczypliwa wymiana zda\u0144. Starsz\u0105 Julk\u0119 nazwali wdow\u0105 po po\u0142owie Krakowa.<\/p>\n\n\n\n
M\u0142odszej proponowali raczej wizyt\u0119 w swojej bursie, ni\u017c na plebani, na co rozz\u0142oszczona, dosadnie pokaza\u0142a \u017cakom, gdzie ma ich i ich z\u0142o\u015bliwe zaczepki. To musia\u0142o \u017cak\u00f3w bardzo zdenerwowa\u0107, bo zacz\u0119li rzuca\u0107 w kobiety grudkami b\u0142ota. Panie rzuci\u0142y si\u0119 do ucieczki i schroni\u0142y si\u0119 w pobliskim domu ksi\u0119dza kanonika Andrzeja Czarnkowskiego, bogatego i wp\u0142ywowego duchownego.<\/p>\n\n\n\n
S\u0142u\u017cba duchownego postanowi\u0142a stan\u0105\u0107 w obronie niewiast. Kilkunastu uzbrojonych pacho\u0142k\u00f3w wypad\u0142o z probostwa i ruszy\u0142o na stoj\u0105cych pod burs\u0105 \u017cak\u00f3w, bij\u0105c ich i rozp\u0119dzaj\u0105c. W pogoni za uciekaj\u0105cymi napastnicy wpadli do bursy.<\/p>\n\n\n\n
Zdemolowali j\u0105, zranili kilka os\u00f3b. Jeden ze student\u00f3w, Jerzy, syn Jana Spienian z diecezji wile\u0144skiej, zosta\u0142 zabity. \u015amier\u0107 za zuchwa\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n
\u015amier\u0107 za g\u0142upi \u017cart. Nast\u0119pnego dnia od rana w\u015br\u00f3d krakowskich student\u00f3w wrza\u0142o. Zebrali si\u0119 pod burs\u0105 i stamt\u0105d ruszyli na zamek Na wawelu, chc\u0105c u samego kr\u00f3la Zygmunta Augusta z\u0142o\u017cy\u0107 skarg\u0119 na kanonika, kt\u00f3rego obwiniali o \u015bmier\u0107 kolegi.<\/p>\n\n\n\n
Zostali jednak zbyci przez podkanclerzego. Niczego nie wsk\u00f3rali tak\u017ce u rektora akademii. Jedyne, co im pozosta\u0142o, to demonstracyjne obnoszenie po ulicach Krakowa z zw\u0142ok kolegi, kt\u00f3ry ostatecznie spocz\u0105\u0142 w Ko\u015bciele \u015awi\u0119tego Ducha.<\/p>\n\n\n\n
W mie\u015bcie utrzymywa\u0142o si\u0119 nerwowe napi\u0119cie. M\u0142odzie\u017c domaga\u0142a si\u0119 ukarania winowajcy, a gdyby si\u0119 to nie sta\u0142o, zagrozi\u0142a, \u017ce opu\u015bci akademi\u0119 i Krak\u00f3w. Wywo\u0142a\u0142o to og\u00f3lne zaniepokojenie, poniewa\u017c studenci stanowili prawie jedn\u0105, sz\u00f3st\u0105 ludno\u015bci miasta.<\/p>\n\n\n\n
Wtedy zdarzy\u0142 si\u0119 incydent, kt\u00f3ry jeszcze bardziej zaogni\u0142 sytuacj\u0119. 26 maja wracaj\u0105cy konno do domu Kanonik Czarnkowski zosta\u0142 na rynku g\u0142\u00f3wnym obrzucony kamieniami przez grup\u0119 \u017cak\u00f3w. Interweniowa\u0142a Stra\u017c Miejska i cz\u0119\u015b\u0107 uczestnik\u00f3w zaj\u015bcia znalaz\u0142a si\u0119 w areszcie, gdzie torturami chciano wyci\u0105gn\u0105\u0107 z nich zeznania \u015bwiadcz\u0105ce o planowaniu ataku.<\/p>\n\n\n\n
Rezultat by\u0142 taki, \u017ce pozostali studenci odm\u00f3wili udzia\u0142\u00f3w na bez\u017ce\u0144stwach ko\u015bcielnych, co by\u0142o ich obowi\u0105zkiem. Rozgoryczeni scholarze zdecydowali, \u017ce 4 czerwca opuszcz\u0105 Krak\u00f3w i udadz\u0105 si\u0119 na inne uniwersytety. Epizod opuszczenia Krakowa przez \u017cak\u00f3w tak opisuje Antoni Karbowiak w swej pracy z 1900 roku pod tytu\u0142em rozproszenie m\u0142odzie\u017cy szkolnej krakowskiej w roku 1549.<\/p>\n\n\n\n
We wtorek dnia 4 czerwca ju\u017c wczesnym rankiem zaroi\u0142y si\u0119 ulic\u0119 Krakowa od gotowych do drogi scholar\u00f3w. Towarzyszy\u0142y im t\u0142umy mieszczan, krewnych lub znajomych. \u017begnano si\u0119 p\u0142acz\u0105c rzewnie.<\/p>\n\n\n\n
Przynoszono m\u0142odzie\u017cy ze wszystkich stron po\u017cywienie na drog\u0119. Przychodzili z ni\u0105 mieszczanie i szlachta, powa\u017cni m\u0119\u017cowie i s\u0119dziwe matrony, krewni i znajomi. Zrywa\u0142y si\u0119 nagle liczne stosunki \u0142\u0105cz\u0105ce ludno\u015b\u0107 Krakowa z m\u0142odzie\u017c\u0105 szkoln\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Zaopatrzona w drog\u0119, d\u017awigaj\u0105c na plecach pud\u0142a i sakwy oraz niezb\u0119dne garnuszki studenckie, ruszy\u0142a m\u0142odzie\u017c t\u0142umie z Krakowa \u015bpiewaj\u0105c uroczyst\u0105 pie\u015b\u0144 i t\u0119 in torb\u0119 uniwersum. Id\u017acie na ca\u0142y \u015bwiat. Wsp\u00f3\u0142czesne \u017ar\u00f3d\u0142a jednog\u0142o\u015bni stwierdzaj\u0105, \u017ce by\u0142a to chwila nad wyraz bolesna.<\/p>\n\n\n\n
Wprawdzie wi\u0119kszo\u015b\u0107 zbuntowanych student\u00f3w po cichu potem wr\u00f3ci\u0142a do Krakowa, ale szacuje si\u0119, \u017ce studia w Krakowie porzuci\u0142o ponad sze\u015b\u0107 i p\u00f3\u0142 tysi\u0105ca uczni\u00f3w. Jesieni\u0105 ju\u017c tylko siedemnastu profesor\u00f3w na og\u00f3ln\u0105 liczb\u0119 czterdziestu sze\u015bciu prowadzi\u0142o wyk\u0142ady na wydziale filozoficznym. We wrze\u015bniu s\u0105d biskupi odczy\u015bci\u0142 kanonika czarnkowskiego z zarzut\u00f3w przyczynienia si\u0119 do \u015bmierci Jerzego Spienian.<\/p>\n\n\n\n
Porzucenie nauki przez du\u017c\u0105 grup\u0119 student\u00f3w nie okaza\u0142o si\u0119 katastrofalne w skutkach dla Krakowskiego Uniwersytetu. Dramatyczne wydarzenia, kt\u00f3re rozwin\u0119\u0142y si\u0119, z wydawa\u0142oby si\u0119 prozaicznego, chuliga\u0144skiego wybryku, powoli stawa\u0142y si\u0119 histori\u0105. Temat buntu student\u00f3w podj\u0105\u0142 Jan Matejko, kt\u00f3ry w 1892 roku uko\u0144czy\u0142 malowanie obrazu zatytu\u0142owanego Wyj\u015bcie \u017bak\u00f3w z Krakowa w roku 1549.<\/p>\n\n\n\n
Dzie\u0142o znajduje si\u0119 w zbiorach Muzeum Narodowego w Krakowie. 20 lat p\u00f3\u017aniej J\u00f3zef Ignacy Raszewski wyda\u0142 powie\u015b\u0107 \u017bacyk Rakowscy w roku 1549 prosta kronika. Bund \u017baku wsta\u0142 si\u0119 tematem opery.<\/p>\n\n\n\n
Tadeuszasz Heligowskiego w 4 ha, do kt\u00f3rej libretto napisa\u0142 Roman Brandschteter. Jej premiera odby\u0142a si\u0119 14 lipca 1951 roku we Wroc\u0142awiu. Bund \u017bak\u00f3w by\u0142 pierwsz\u0105 polsk\u0105 powojenn\u0105 oper\u0105.<\/p>\n\n\n\n
A jak si\u0119 w\u0142a\u015bciwie \u017cy\u0142o \u017bakom Krakowskim w dawnych czasach? Czy \u017cycie studenckie wygl\u0105da\u0142o podobnie jak dzisiaj? Uniwersytet i kiedy\u015b i dzi\u015b to nie tylko nauka, ale te\u017c miejsce, gdzie studenci maj\u0105 swoje w\u0142asne, bujne \u017cycie, kt\u00f3re nie zawsze jest takie, jak Pan Profesor przykaza\u0142. Na uniwersytecie istnia\u0142y wydzia\u0142y medycyny, prawa i sztuk wyzwolonych, czyli artes liberales. Siedem sztuk wyzwolonych dzieli\u0142o si\u0119 na stopie\u0144 ni\u017cszy triwium, st\u0105d pochodzi przymiotnik trywialny i qwadriwium, czyli stopie\u0144 wy\u017cszy.<\/p>\n\n\n\n
Po uko\u0144czeniu siedmiu sztuk wyzwolonych, student zdawa\u0142 egzamin i by\u0142 uprawniony do studi\u00f3w, na kt\u00f3rym\u015b z fakultet\u00f3w teologii, prawa lub medycyny. Najbardziej presti\u017cowym wydzia\u0142em oczywi\u015bcie w tamtych czasach, na ka\u017cdym uniwersytecie, by\u0142 wydzia\u0142 teologii. Na uniwersytet m\u00f3g\u0142 zapisa\u0107 si\u0119 absolutnie ka\u017cdy.<\/p>\n\n\n\n
Szli wi\u0119c studiowa\u0107 ch\u0142opcy dziewi\u0119cioletni, dziesi\u0119cioletni, jak r\u00f3wnie\u017c dojrzali m\u0119\u017cczy\u017ani. Zgodnie ze statutami uniwersyteckimi studenci mieli obowi\u0105zek mieszka\u0107 w bursach, czym\u015b na kszta\u0142t dzisiejszych akademik\u00f3w i wraca\u0107 do nich o okre\u015blonej godzinie. Te najbardziej znane bursy to bursa maj\u0119tnych, bursa jerozolimska, bursa filozof\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
Ka\u017cda bursa opr\u00f3cz tego mia\u0142a swoje terytorium, na kt\u00f3rym \u017cebra\u0142a o jedzenie. Z tego wzgl\u0119du te\u017c cz\u0119sto powstawa\u0142y konflikty mi\u0119dzy bursami. Do bursy nie wolno by\u0142o wprowadza\u0107 niewiast ani trzyma\u0107 broni.<\/p>\n\n\n\n
Miasto mia\u0142o jednak swoje uroki i \u017cacy cz\u0119sto sp\u0119dzali wieczory i noce poza burs\u0105. W gospodach, gdzie oddawali si\u0119 surowo w zbrojonej grze w karty, lokale oferowa\u0142y studentom r\u00f3\u017cnorodne napoje z winogron . Nawi\u0105zywali r\u00f3wnie\u017c zakazane kontakty z kobietami lekkich obyczaj\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n
W aktach s\u0105du rektorskiego znajduje si\u0119 wzmianka o skazaniu na karem grzywny studenta, kt\u00f3ry k\u0105pa\u0142 si\u0119 w Wi\u015ble nago wraz z nag\u0105 kobiet\u0105, ku zgorszeniu obserwuj\u0105cych to zdarzenie innych student\u00f3w i os\u00f3b postronnych. W krakowskim studium generale kszta\u0142cili si\u0119 studenci nie tylko z kr\u00f3lestwa polskiego, ale i spoza jego granic. J\u0119zykiem uniwersyteckim, obowi\u0105zuj\u0105cym i na zaj\u0119ciach i w rozmowach prywatnych w bursach, by\u0142a \u0142acina.<\/p>\n\n\n\n
A u\u017cywanie j\u0119zyk\u00f3w rodzimych by\u0142o karane, wi\u0119c r\u00f3\u017cnice narodowo\u015bciowe schodzi\u0142y cz\u0119sto na dalszy plan. Niemniej akta s\u0105du rektorskiego dostarczaj\u0105 licznych wiadomo\u015bci o bajkach mi\u0119dzy \u017cakami r\u00f3\u017cnych narodowo\u015bci. Szczeg\u00f3lnie ch\u0119tni do bitki byli W\u0119grzy, a bili si\u0119 najcz\u0119\u015bciej z Niemcami.<\/p>\n\n\n\n
Z kolei ulubionym obiektem drwin byli mazurzy ze wzgl\u0119du na swoj\u0105 charakterystyczn\u0105 wymow\u0119. Uniwersytet zyska\u0142 daleko id\u0105c\u0105 autonomi\u0119. Student Uniwersytetu w Krakowie, je\u015bli pope\u0142ni\u0142 przest\u0119pstwo, cokolwiek nabroi\u0142, nie podlega\u0142 pod s\u0105d miejski, ale pod s\u0105d rektorski.<\/p>\n\n\n\n
Rektor natomiast niech\u0119tnie s\u0105dzi\u0142 student\u00f3w. Student by\u0142 praktycznie nietykalny dop\u00f3ki nikogo nie pozbawi\u0142 \u017cycia. Najcz\u0119\u015bciej pope\u0142nianym przest\u0119pstwem by\u0142a kradzie\u017c.<\/p>\n\n\n\n
Kradziono ksi\u0105\u017cki, odzie\u017c, jedzenie. Studenci okradali Krakowian oraz siebie nawzajem. \u017bacy mieli swoje zwyczaje i rytua\u0142y.<\/p>\n\n\n\n
Pierwszy z nich to Juwenalia, czyli studencki Karnawa\u0142. Jego korzenie si\u0119gaj\u0105 tradycji obchod\u00f3w \u015bwi\u0119tych m\u0142odzieniaszk\u00f3w. W ramach kt\u00f3rego opata zast\u0119powa\u0142 m\u0142odym nich i parodiowa\u0142 sprawowan\u0105 w\u0142adz\u0119.<\/p>\n\n\n\n
W czasie swojego \u015bwi\u0119ta studenci wybierali kr\u00f3la \u017cak\u00f3w i podczas jego koronacji \u015bpiewali Breveregnum, z \u0142aciny kr\u00f3tkie panowania. Drugi zwyczaj to Otrz\u0119siny. Po \u0142acinie Despotio beanorum.<\/p>\n\n\n\n
Do dzi\u015b nie wyja\u015bniono sk\u0105d pochodzi s\u0142owo beanus. Wed\u0142ug niekt\u00f3rych chodzi tu o piskl\u0119, \u017c\u00f3\u0142todzioba. Inni natomiast twierdz\u0105, \u017ce wywodzi si\u0119 od d\u017awi\u0119ku B. Kt\u00f3ry wydaj\u0105 barany i ciel\u0119ta.<\/p>\n\n\n\n
Mianem beana nazywano nowego studenta, kt\u00f3ry by\u0142 nieotrz\u0119siony, z tego powodu by\u0142 wyszydzany i traktowany z pogard\u0105. Bestia equalis asino nihilver estiens. Zwierz\u0119 r\u00f3wne os\u0142u, niewiedz\u0105ce niczego.<\/p>\n\n\n\n
\u015awie\u017cego studenta musiano otrz\u0105\u015b\u0107, aby zrzuci\u0107 z niego nieokrzesanie i ciemnot\u0119. Zwyczaj ten przyby\u0142 do Polski z Europy Zachodniej, najprawdopodobniej przez Czechy i Niemcy. Na Uniwersytecie Krakowskim otrz\u0119siny odbywa\u0142y si\u0119 w Bursie Jerozolimskiej.<\/p>\n\n\n\n
Uroczysto\u015b\u0107 rozpoczyna\u0142a si\u0119 od wystawnej kolacji mistrzowskiej, za kt\u00f3r\u0105 p\u0142acili beani. Dopiero w okolicach p\u00f3\u0142nocy zjawia\u0142 si\u0119 korow\u00f3d \u017c\u00f3\u0142todziob\u00f3w. Na egzan.<\/p>\n\n\n\n
Bean\u00f3w wprowadzono pojedynczo do Izby, gdzie sadzano ich na kulawym sto\u0142ku i dokonywano egzorcyzm\u00f3w. W\u015br\u00f3d przy\u015bpiewek do odcink\u00f3w i r\u00f3\u017cnych b\u0142aze\u0144skich sztuczek, Bean by\u0142 szczypany, tarmoszony, kuty, wrzucany ze sto\u0142ka, malowany obrzydliwymi smarami i farbami, kolony drewnian\u0105 brzytw\u0105. Nast\u0119pnie przeprowadzano egzamin sprawdzaj\u0105cy przytomno\u015b\u0107 umys\u0142u, podczas kt\u00f3rego ucze\u0144 mia\u0142 udowodni\u0107, \u017ce umie czyta\u0107, pisa\u0107 i liczy\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Po tych w\u0105tpliwych, aczkolwiek niezb\u0119dnych przyjemno\u015bciach \u017c\u00f3\u0142todziobowi przyprawiano wielkie uszy, a do ust wk\u0142adano \u015bwi\u0144ski kie\u0142. Owe uszy jako symbol niszczenia g\u0142upoty i nieokrzesania obcinano drewnianym mieczem. Kie\u0142za\u015b wyrywano olbrzymi kleszczami.<\/p>\n\n\n\n
Po tym wszystkim k\u0142adziono ofiar\u0119 na stole. Ciosano i heblowano. Czyszczono uszy i twarz roztworem z soli, a cia\u0142o polewano winem.<\/p>\n\n\n\n
Po zako\u0144czeniu obrz\u0119d\u00f3w, Bejan my\u0142 si\u0119 i zostawa\u0142 przyj\u0119ty w szeregi spo\u0142eczno\u015bci akademickiej. Na Uniwersytecie Krakowskim te obrz\u0119dy zosta\u0142y zakazane w 1511 roku przez doktora filozofii lekarza Adama Zbohni, kt\u00f3ry stwierdzi\u0142, \u017ce nowicjusze niepotrzebnie s\u0105 nara\u017cani na wydatki, gdy\u017c zamiast za ksi\u0105\u017cki i jedzenie musz\u0105 p\u0142aci\u0107 za otrz\u0119siny. Od tego czasu otrz\u0119siny odbywa\u0142y si\u0119 nielegalnie w bursach, w sypialniach lub w prywatnych mieszkaniach.<\/p>\n\n\n\n
Czy zaczynaj\u0105c studia, s\u0142ysz\u0105c podczas inauguracji Gaudeamus i Gittur czuli\u015bcie si\u0119 spadkobiercami tradycji \u015bredniowiecznych \u017cak\u00f3w? Czy podczas otrz\u0119sin i Juwenali\u00f3w my\u015bleli\u015bcie o ich \u017ar\u00f3d\u0142ach? Je\u015bli chcieliby\u015bcie zg\u0142\u0119bi\u0107 temat jeszcze bardziej, zajrzyjcie do zasob\u00f3w polony, gdzie znajdziecie ksi\u0105\u017ck\u0119 J\u00f3zefa Muchkowskiego pod tytu\u0142em Mieszkania i post\u0119powanie uczni\u00f3w krakowskich w wiekach dawniejszych. Link do publikacji znajduje si\u0119 w opisie. Zajrzyjcie r\u00f3wnie\u017c do bloga Biblioteka Vintage, gdzie znajdziecie materia\u0142 ilustracyjny.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Zapraszamy do wys\u0142uchania podcastu pedagogicznej Biblioteki Wojew\u00f3dzkiej im. Komisji Edukacji Narodowej w Warszawie. Tu Katarzyna Majszak z Biblioteki Vintage. Drodzy […]<\/p>\n","protected":false},"author":191,"featured_media":0,"parent":0,"menu_order":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","template":"","meta":{"_acf_changed":false,"_oasis_is_in_workflow":0,"_oasis_original":0,"inline_featured_image":false,"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"set","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"class_list":["post-108241","page","type-page","status-publish","hentry"],"acf":[],"featured_image_urls_v2":{"full":"","thumbnail":"","medium":"","medium_large":"","large":"","1536x1536":"","2048x2048":"","img-1100-450":"","img-1120-800":"","img-870-440":"","img-850-600":"","img-480-380":"","img-300-225":"","img-540-700":"","img-75-75":"","menu-24x24":"","menu-36x36":"","menu-48x48":"","mailpoet_newsletter_max":""},"post_excerpt_stackable_v2":"
Zapraszamy do wys\u0142uchania podcastu pedagogicznej Biblioteki Wojew\u00f3dzkiej im. Komisji Edukacji Narodowej w Warszawie. Tu Katarzyna Majszak z Biblioteki Vintage. Drodzy s\u0142uchacze, dzi\u015b zabieram Was w podr\u00f3\u017c do Krakowa, roku pa\u0144skiego 1549. Miasta t\u0119tni\u0105cego \u017cyciem, kt\u00f3rego sercem by\u0142a Akademia Krakowska, a nieod\u0142\u0105cznym elementem miejskiego krajobrazu byli studenci z Wani\u017cakami. Mia\u0142 mo\u017ce 20 lat, uczy\u0142 si\u0119 pilnie. W bursie wszystkich \u015bwi\u0119tych spa\u0142 na twardym si\u0119niku, dzieli\u0142 pok\u00f3j z trzema innymi ch\u0142opakami. \u0141acin\u0119 zna\u0142 lepiej ni\u017c j\u0119zyk ojczysty. Marzy\u0142, \u017ceby zosta\u0107 kim\u015b wi\u0119cej ni\u017c tylko synem Jana Spienian. Nie zosta\u0142 nikim. Zgin\u0105\u0142 od uderzenia kijem. Powodem by\u0142a kobieta, kt\u00f3r\u0105 nazwali wdow\u0105 po po\u0142owie…<\/p>\n","category_list_v2":"","author_info_v2":{"name":"Maciej Bidelski","url":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/author\/mbidelski\/"},"comments_num_v2":"0 \u043a\u043e\u043c\u043c\u0435\u043d\u0442\u0430\u0440\u0438\u0435\u0432","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/108241","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/pages"}],"about":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/page"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/191"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=108241"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/108241\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":113752,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/pages\/108241\/revisions\/113752"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=108241"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}