{"id":24282,"date":"2022-02-01T12:00:56","date_gmt":"2022-02-01T11:00:56","guid":{"rendered":"http:\/\/pbw.waw.pl\/?p=7063"},"modified":"2022-02-01T12:00:56","modified_gmt":"2022-02-01T11:00:56","slug":"wislawa-szymborska-w-10-rocznice-smierci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wislawa-szymborska-w-10-rocznice-smierci\/","title":{"rendered":"Wis\u0142awa Szymborska \u2013 w 10. rocznic\u0119 \u015bmierci"},"content":{"rendered":"

Wis\u0142awa Szymborska \u2013 poetka i eseistka, laureatka literackiej nagrody Nobla za rok 1996. Urodzi\u0142a si\u0119 2 lipca 1923 roku w K\u00f3rniku. Od\u00a01929 mieszka\u0142a w\u00a0Krakowie, z kt\u00f3rym zwi\u0105za\u0142a ca\u0142e \u017cycie i w kt\u00f3rym zmar\u0142a 1 lutego 2012 roku.<\/p>\n

Pierwszy tom poetycki «Dlatego \u017cyjemy» Szymborska wyda\u0142a w 1952 i w tym samym roku zosta\u0142a cz\u0142onkiem Zwi\u0105zku Literat\u00f3w Polskich. Pisanych w duchu epoki wierszy z tego ani z nast\u0119pnego zbioru «Pytania zadawane sobie» (1954), nigdy nie w\u0142\u0105cza\u0142a do p\u00f3\u017aniejszych wybor\u00f3w czy antologii. Jerzy Illg w ksi\u0105\u017cce «O noblistach, kabaretach, przyja\u017aniach, ksi\u0105\u017ckach, kobietach (2009) cytuje odpowied\u017a autorki na zarzuty os\u00f3b wypominaj\u0105cych jej lewicowe koneksje: No c\u00f3\u017c, mia\u0142am nieszcz\u0119\u015bcie by\u0107 kiedy\u015b istot\u0105 m\u0142od\u0105, \u0142atwowiern\u0105, s\u0142abo zorientowan\u0105 w sprawach, kt\u00f3re powinnam by\u0142a od razu nale\u017cycie ocenia\u0107. Niekt\u00f3rzy maj\u0105 jednak prawo s\u0105dzi\u0107 mnie za to surowo \u2013 je\u017celi s\u0105 naprawd\u0119 przekonani, \u017ce kilka wierszy wtedy napisanych wi\u0119cej wa\u017cy na szali ni\u017c wszystkie, kt\u00f3re napisa\u0142am potem.»<\/p>\n

W\u00a0latach 1953-1981 pracowa\u0142a w\u00a0krakowskim tygodniku \u201e\u017bycie Literackie\u201d, gdzie prowadzi\u0142a dzia\u0142 poezji i\u00a0sta\u0142\u0105 rubryk\u0119\u00a0Lektury nadobowi\u0105zkowe (wznowion\u0105 p\u00f3\u017aniej na\u00a0\u0142amach dodatku do\u00a0\u201eGazety Wyborczej\u201d \u2212 \u201eGazeta o\u00a0Ksi\u0105\u017ckach\u201d). Wyb\u00f3r tych felieton\u00f3w opublikowany zosta\u0142 kilkakrotnie w\u00a0formie ksi\u0105\u017ckowej. Od 1983 roku wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142a z \u201eTygodnikiem Powszechnym\u201d. Od 1988 by\u0142a cz\u0142onkiem PEN Clubu, a od 2001 \u2013 cz\u0142onkiem honorowym Ameryka\u0144skiej Akademii Sztuki i Literatury.<\/p>\n

Dorobek poetycki Szymborskiej jest ilo\u015bciowo skromny: oko\u0142o 350 wierszy, 13 tomik\u00f3w wierszy: «Dlatego \u017cyjemy» (1952), «Pytania zadawanie sobie» (1954), «Wo\u0142anie do Yeti» (1957), «S\u00f3l» (1962), «Sto pociech» (1967), «Wszelki wypadek» (1972), «Wielka liczba» (1976), «Ludzie na mo\u015bcie» (1986), «Koniec i pocz\u0105tek» (1993, 1996), «Chwila» (2002), «Dwukropek»(2005), «Tutaj» (2009) oraz \u2013 wydany po\u015bmiertnie, niedoko\u0144czony tom «Wystarczy» (2012).\u00a0<\/p>\n

Poetka powiedzia\u0142a Annie Bikont i Joannie Szcz\u0119snej, autorkom albumu «Pami\u0105tkowe rupiecie, przyjaciele i sny Wis\u0142awy Szymborskiej (1997): \u017bycie mia\u0142am w\u0142a\u015bciwie szcz\u0119\u015bliwe, jednak by\u0142o w nim wiele \u015bmierci, wiele zw\u0105tpie\u0144. Ale oczywi\u015bcie, ja o sprawach osobistych m\u00f3wi\u0107 nie chc\u0119, a te\u017c nie lubi\u0142abym, \u017ceby m\u00f3wili inni. Ja mam do ludzi inn\u0105 twarz, dlatego pokazuj\u0105 mnie od strony anegdotycznej, jako osob\u0119 weso\u0142\u0105, kt\u00f3ra nic, tylko wymy\u015bla gry i zabawy. [\u2026] jak mam zapa\u015bci, zmartwienia, to do ludzi nie wychodz\u0119.»<\/p>\n

Jej wiersze zosta\u0142y przet\u0142umaczone na\u00a0ponad czterdzie\u015bci j\u0119zyk\u00f3w. Szymborska tak\u017ce t\u0142umaczy\u0142a poezj\u0119, g\u0142\u00f3wnie z\u00a0francuskiego i\u00a0niemieckiego. W\u00a01991 roku poetka otrzyma\u0142a Nagrod\u0119 im.\u00a0Goethego, w\u00a01995 Nagrod\u0119 Herdera. W\u00a0maju 1995\u00a0roku Uniwersytet Pozna\u0144ski nada\u0142 jej tytu\u0142 doktora honoris causa. W\u00a01996 Wis\u0142awa Szymborska otrzyma\u0142a nagrod\u0119 polskiego PEN Clubu oraz\u00a0literack\u0105 nagrod\u0119 Nobla. W\u00a02001 zosta\u0142a cz\u0142onkiem honorowym American Academy of Arts and Letters. W\u00a02011 roku uhonorowano j\u0105 najwy\u017cszym odznaczeniem pa\u0144stwowym \u2212 Orderem Or\u0142a Bia\u0142ego.\u00a0<\/p>\n

Najbli\u017csze otoczenie zapami\u0119ta\u0142o j\u0105 jako osob\u0105 skromn\u0105, ceni\u0105c\u0105 spok\u00f3j. Nie uznawa\u0142a pyta\u0144 ingeruj\u0105cych w czyj\u0105kolwiek prywatno\u015b\u0107, nie uwa\u017ca\u0142a te\u017c za stosowne m\u00f3wi\u0107 o sobie. Og\u0142oszenie jej laureatk\u0105 literackiego Nobla, kiedy w miesi\u0105c musia\u0142a udzieli\u0107 wi\u0119cej wywiad\u00f3w ni\u017c przez poprzednie lata, stanowi\u0142o w \u017cyciu poetki cezur\u0119 nazywan\u0105 przez przyjaci\u00f3\u0142 \u201etragedi\u0105 sztokholmsk\u0105\u201d.<\/p>\n

Na podstawie https:\/\/culture.pl\/pl\/tworca\/wislawa-szymborska<\/a> i https:\/\/www.szymborska.org.pl\/szymborska\/zyciorys\/<\/a><\/p>\n

«Nagrobek<\/strong><\/p>\n

Tu le\u017cy sta\u00adro\u00ad\u015bwiec\u00adka jak prze\u00adci\u00adnek
au\u00adtor\u00adka paru wier\u00adszy. Wiecz\u00adny od\u00adpo\u00adczy\u00adnek
ra\u00adczy\u00ad\u0142a da\u0107 jej zie\u00admia, po\u00admi\u00admo \u017ce trup
nie na\u00adle\u00ad\u017ca\u0142 do \u017cad\u00adnej z li\u00adte\u00adrac\u00adkich grup.
Ale te\u017c nic lep\u00adsze\u00adgo nie ma na mo\u00adgi\u00adle
opr\u00f3cz tej ry\u00admo\u00adwan\u00adki, \u0142o\u00adpia\u00adnu i sowy.
Prze\u00adchod\u00adniu, wyj\u00admij z tecz\u00adki m\u00f3zg elek\u00adtro\u00adno\u00adwy
i nad lo\u00adsem Szym\u00adbor\u00adskiej po\u00addu\u00admaj przez chwi\u00adl\u0119.»<\/p>\n

\"tablice<\/figure>\n
\"tablica<\/figure>\n
\"tablica<\/figure>\n
\"tablica<\/figure>\n
\"tablica<\/figure>\n

\t\t\t\t\t\tPrevious
\n\t\t\t\t\t\tNext<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Wis\u0142awa Szymborska \u2013 poetka i eseistka, laureatka literackiej nagrody Nobla za rok 1996. Urodzi\u0142a si\u0119 2 lipca 1923 roku w […]<\/p>\n","protected":false},"author":112,"featured_media":7064,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_oasis_is_in_workflow":0,"_oasis_original":0,"inline_featured_image":false,"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"categories":[93,2],"tags":[],"class_list":["post-24282","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci-en","category-uncategorized"],"acf":[],"featured_image_urls_v2":{"full":"","thumbnail":"","medium":"","medium_large":"","large":"","1536x1536":"","2048x2048":"","img-1100-450":"","img-1120-800":"","img-870-440":"","img-850-600":"","img-480-380":"","img-300-225":"","img-540-700":"","img-75-75":"","menu-24x24":"","menu-36x36":"","menu-48x48":"","mailpoet_newsletter_max":""},"post_excerpt_stackable_v2":"

Wis\u0142awa Szymborska \u2013 poetka i eseistka, laureatka literackiej nagrody Nobla za rok 1996. Urodzi\u0142a si\u0119 2 lipca 1923 roku w K\u00f3rniku. Od\u00a01929 mieszka\u0142a w\u00a0Krakowie, z kt\u00f3rym zwi\u0105za\u0142a ca\u0142e \u017cycie i w kt\u00f3rym zmar\u0142a 1 lutego 2012 roku. Pierwszy tom poetycki «Dlatego \u017cyjemy» Szymborska wyda\u0142a w 1952 i w tym samym roku zosta\u0142a cz\u0142onkiem Zwi\u0105zku Literat\u00f3w Polskich. Pisanych w duchu epoki wierszy z tego ani z nast\u0119pnego zbioru «Pytania zadawane sobie» (1954), nigdy nie w\u0142\u0105cza\u0142a do p\u00f3\u017aniejszych wybor\u00f3w czy antologii. Jerzy Illg w ksi\u0105\u017cce «O noblistach, kabaretach, przyja\u017aniach, ksi\u0105\u017ckach, kobietach (2009) cytuje odpowied\u017a autorki na zarzuty os\u00f3b wypominaj\u0105cych jej lewicowe koneksje:…<\/p>\n","category_list_v2":"News<\/a>, Uncategorized<\/a>","author_info_v2":{"name":"Martyna Zalewska","url":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/author\/mprzygodzka\/"},"comments_num_v2":"0 \u043a\u043e\u043c\u043c\u0435\u043d\u0442\u0430\u0440\u0438\u0435\u0432","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24282","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/112"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24282"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24282\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24282"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24282"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24282"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}