{"id":6494,"date":"2021-12-13T08:53:44","date_gmt":"2021-12-13T07:53:44","guid":{"rendered":"http:\/\/pbw.waw.pl\/?p=6494"},"modified":"2021-12-22T09:21:29","modified_gmt":"2021-12-22T08:21:29","slug":"elementor-6494","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/elementor-6494\/","title":{"rendered":"40. Rocznica wprowadzenia statnu wojennego"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure><\/div>\n\n\n\n

W niedzielny poranek  13 grudnia 1981 roku o godzinie 9.00 zamiast popularnego programu dla dzieci pt. \u201eTeleranek\u201d  Telewizja Polska wyemitowa\u0142a przem\u00f3wienie przewodnicz\u0105cego Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego (WRON) — genera\u0142a Wojciecha Jaruzelskiego. W przem\u00f3wieniu tym genera\u0142 og\u0142osi\u0142 i uzasadnia\u0142 wprowadzenie stanu wojennego<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Z perspektywy lat przyczyna wprowadzenia stanu wojennego wydaje si\u0119 oczywista. Komuni\u015bci obawiali si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci entuzjastycznie rozrastaj\u0105cego si\u0119 Niezale\u017cnego Samorz\u0105dnego Zwi\u0105zku Zawodowego \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d<\/strong> i jego wp\u0142ywu na spo\u0142ecze\u0144stwo polskie, a w konsekwencji utraty w\u0142adzy.<\/p>\n\n\n\n

W ci\u0105gu jednej nocy, w ca\u0142ym kraju, wi\u0119kszo\u015b\u0107 instytucji  opanowali wojskowi<\/strong>. Po ulicach je\u017adzi\u0142y czo\u0142gi, przy drogach, w strategicznych punktach, rozstawieni byli w pe\u0142ni uzbrojeni \u017co\u0142nierze.<\/p>\n\n\n\n

Wojskowym sprzyja\u0142a pogoda. Z jednej strony, dzi\u0119ki grubej warstwie \u015bniegu i siarczystemu mrozowi, ci\u0119\u017cki sprz\u0119t wojskowy i g\u0105sienice pojazd\u00f3w opancerzonych nie uszkodzi\u0142y nawierzchni jezdni, a z drugiej strony, zbli\u017caj\u0105cy si\u0119 termin \u015bwi\u0105t Bo\u017cego Narodzenia oraz skrajnie niska temperatura  nie sk\u0142ania\u0142y opozycji do organizowania d\u0142ugotrwa\u0142ych wyst\u0105pie\u0144 spo\u0142ecznych.<\/p>\n\n\n\n

Komuni\u015bci win\u0119 za wprowadzenie stanu wojennego pr\u00f3bowali zrzuci\u0107 na kryzys gospodarczy<\/strong>, kt\u00f3ry mia\u0142 by\u0107 \u2013 wg oficjalnej propagandy \u2013  spowodowany niepokojami spo\u0142ecznymi i strajkami, kt\u00f3re zaburza\u0142y prac\u0119 zak\u0142ad\u00f3w przemys\u0142owych, w tym produkcj\u0119 artyku\u0142\u00f3w pierwszej potrzeby.<\/p>\n\n\n\n

Jednak spo\u0142ecze\u0144stwo nie uwierzy\u0142o w propagand\u0119 rz\u0105dz\u0105cych. Dzia\u0142ania w\u0142adzy by\u0142y wymierzone wprost w opozycj\u0119<\/strong>. Ju\u017c w pierwszych dniach  stanu wojennego zamkni\u0119to w miejscach odosobnienia (wi\u0119zieniach, o\u015brodkach internowania, aresztach domowych) 12 tys. wcze\u015bniej wytypowanych, aktywnych dzia\u0142aczy opozycyjnych, tj. cz\u0142onk\u00f3w \u201eSolidarno\u015bci\u201d.<\/p>\n\n\n\n

Kilka dni p\u00f3\u017aniej, 16 grudnia wojsko i oddzia\u0142y ZOMO (Zmotoryzowane Odwody Milicji Obywatelskiej) zaatakowa\u0142y protestuj\u0105cych robotnik\u00f3w w katowickiej kopalni \u201eWujek\u201d<\/strong>. W pacyfikacji strajkuj\u0105cych \u015bmier\u0107 ponios\u0142o 9 robotnik\u00f3w, 23 g\u00f3rnik\u00f3w odnios\u0142o powa\u017cne rany, wielu protestuj\u0105cych zosta\u0142o zatrutych gazem. Rany odnios\u0142o tak\u017ce kilkudziesi\u0119ciu \u017co\u0142nierzy i funkcjonariuszy milicji. Krwawy rezultat pacyfikacji  przes\u0105dzi\u0142 o zako\u0144czeniu strajku jeszcze tego samego dnia. Ofiar stanu wojennego by\u0142o jednak znacznie wi\u0119cej.<\/p>\n\n\n\n

Decyzje nowych, umocowanych militarnie, w\u0142adz dotkn\u0119\u0142y tak\u017ce zwyk\u0142ych ludzi. W pierwszej fazie staniu wojennego  zamkni\u0119to przedszkola, szko\u0142y i uczelnie. Zablokowano \u0142\u0105czno\u015b\u0107: nie dzia\u0142a\u0142y telefony, poczta, mocno ograniczono transport. Wprowadzono godzin\u0119 policyjn\u0105.<\/p>\n\n\n\n

Po stronie opozycyjnej trwa\u0142 op\u00f3r<\/strong>. Organizowano wydawnictwa podziemne, chroniono pozosta\u0142ych na wolno\u015bci dzia\u0142aczy opozycji, w miar\u0119 mo\u017cno\u015bci urz\u0105dzano akcje antyrz\u0105dowe. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 aktor\u00f3w bojkotowa\u0142a dzia\u0142ania propagandowe rz\u0105du, odmawiaj\u0105c wyst\u0119powania w publicznej telewizji.   <\/p>\n\n\n\n

Stan wojenny trwa\u0142 nieprzerwanie, w stopniowo \u0142agodzonej, ale wci\u0105\u017c dotkliwej dla obywateli postaci, do roku 1983<\/strong>.<\/p>\n\n\n\n

Pedagogiczna Biblioteka Wojew\u00f3dzka im. KEN w Warszawie w\u0142\u0105cza si\u0119 w obchody 40. rocznicy wprowadzenia stanu wojennego poprzez zorganizowanie specjalnej wystawy. W ramach kampanii spo\u0142ecznej Instytutu Pami\u0119ci Narodowej \u201eZapal \u015awiat\u0142o Wolno\u015bci\u201d<\/a> w dniu 13 grudnia zostan\u0105 zapalone \u015bwiece na znak pami\u0119ci o tamtych wydarzeniach.<\/p>\n\n\n\n

Bo\u017cena Stacewicz
Wydzia\u0142 Udost\u0119pniania Zbior\u00f3w<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W niedzielny poranek  13 grudnia 1981 roku o godzinie 9.00 zamiast popularnego programu dla dzieci pt. \u201eTeleranek\u201d  Telewizja Polska wyemitowa\u0142a […]<\/p>\n","protected":false},"author":112,"featured_media":7672,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_oasis_is_in_workflow":0,"_oasis_original":0,"inline_featured_image":false,"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"categories":[75],"tags":[],"class_list":["post-6494","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"acf":[],"featured_image_urls_v2":{"full":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",752,478,false],"thumbnail":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-150x150.jpg",150,150,true],"medium":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-300x191.jpg",300,191,true],"medium_large":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",752,478,false],"large":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",752,478,false],"1536x1536":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",752,478,false],"2048x2048":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",752,478,false],"img-1100-450":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-752x450.jpg",752,450,true],"img-1120-800":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",752,478,false],"img-870-440":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-752x440.jpg",752,440,true],"img-850-600":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",752,478,false],"img-480-380":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-480x380.jpg",480,380,true],"img-300-225":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-300x225.jpg",300,225,true],"img-540-700":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",540,343,false],"img-75-75":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-75x75.jpg",75,75,true],"menu-24x24":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-24x15.jpg",24,15,true],"menu-36x36":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-36x23.jpg",36,23,true],"menu-48x48":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4-48x31.jpg",48,31,true],"mailpoet_newsletter_max":["https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/sites\/3\/2021\/12\/1-4.jpg",752,478,false]},"post_excerpt_stackable_v2":"

W niedzielny poranek  13 grudnia 1981 roku o godzinie 9.00 zamiast popularnego programu dla dzieci pt. \u201eTeleranek\u201d  Telewizja Polska wyemitowa\u0142a przem\u00f3wienie przewodnicz\u0105cego Wojskowej Rady Ocalenia Narodowego (WRON) — genera\u0142a Wojciecha Jaruzelskiego. W przem\u00f3wieniu tym genera\u0142 og\u0142osi\u0142 i uzasadnia\u0142 wprowadzenie stanu wojennego. Z perspektywy lat przyczyna wprowadzenia stanu wojennego wydaje si\u0119 oczywista. Komuni\u015bci obawiali si\u0119 dzia\u0142alno\u015bci entuzjastycznie rozrastaj\u0105cego si\u0119 Niezale\u017cnego Samorz\u0105dnego Zwi\u0105zku Zawodowego \u201eSolidarno\u015b\u0107\u201d i jego wp\u0142ywu na spo\u0142ecze\u0144stwo polskie, a w konsekwencji utraty w\u0142adzy. W ci\u0105gu jednej nocy, w ca\u0142ym kraju, wi\u0119kszo\u015b\u0107 instytucji  opanowali wojskowi. Po ulicach je\u017adzi\u0142y czo\u0142gi, przy drogach, w strategicznych punktach, rozstawieni byli w pe\u0142ni uzbrojeni \u017co\u0142nierze.…<\/p>\n","category_list_v2":"Aktualno\u015bci<\/a>","author_info_v2":{"name":"Martyna Zalewska","url":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/author\/mprzygodzka\/"},"comments_num_v2":"0 \u043a\u043e\u043c\u043c\u0435\u043d\u0442\u0430\u0440\u0438\u0435\u0432","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6494","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/users\/112"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=6494"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6494\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7696,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/6494\/revisions\/7696"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7672"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=6494"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=6494"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/ru\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=6494"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}