{"id":24320,"date":"2022-05-10T13:54:55","date_gmt":"2022-05-10T11:54:55","guid":{"rendered":"https:\/\/pbw.waw.pl\/?p=8515"},"modified":"2022-05-10T13:54:55","modified_gmt":"2022-05-10T11:54:55","slug":"w-drewnie-zachowane-drewniane-obiekty-sakralne-w-polsce","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/w-drewnie-zachowane-drewniane-obiekty-sakralne-w-polsce\/","title":{"rendered":"W DREWNIE ZACHOWANE \u2013 DREWNIANE OBIEKTY SAKRALNE W POLSCE"},"content":{"rendered":"<p>W krajobrazie kulturowym Polski znacz\u0105ce miejsce zajmuje historyczne budownictwo drewniane, stanowi\u0105ce najbardziej rodzimy element naszego architektonicznego dziedzictwa. Konstrukcje drewniane obecne by\u0142y na polskich ziemiach od pocz\u0105tku cywilizacji i a\u017c do ko\u0144ca XIX stulecia wyra\u017anie dominowa\u0142y nad budowlami murowanymi. Spo\u015br\u00f3d zachowanych zabytk\u00f3w historycznego budownictwa drewnianego najbardziej efektown\u0105 i elitarn\u0105 grup\u0119 stanowi\u0105 budowle sakralne, cechuj\u0105ce si\u0119 wyj\u0105tkow\u0105 staranno\u015bci\u0105 wykonania i zaawansowanymi rozwi\u0105zaniami technologicznymi. Do dzi\u015b zachowa\u0142o si\u0119 w naszym kraju blisko 1900 drewnianych \u015bwi\u0105ty\u0144, nale\u017c\u0105cych do Ko\u015bcio\u0142a Rzymskokatolickiego i Greckokatolickiego, Cerkwi Prawos\u0142awnej, Ko\u015bcio\u0142a Ewangelicko-Augsburskiego oraz Muzu\u0142ma\u0144skich Gmin Wyznaniowych. Zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 z zachowanych obiekt\u00f3w stanowi\u0105 budowle wzniesione w konstrukcji wie\u0144cowej (zr\u0119bowej), polegaj\u0105cej na kszta\u0142towaniu \u015bcian z poziomo u\u0142o\u017conych i zestawionych ze sob\u0105 drewnianych belek. W regionach zachodnich przewa\u017caj\u0105 natomiast ko\u015bcio\u0142y o konstrukcji szkieletowej (ryglowej). Pod wzgl\u0119dem rozwi\u0105za\u0144 stylistycznych drewniane budownictwo sakralne w Polsce cechuje wyj\u0105tkowa r\u00f3\u017cnorodno\u015b\u0107 form i typ\u00f3w, niespotykana w \u017cadnej innej cz\u0119\u015bci \u015bwiata. Mo\u017cna zatem w\u015br\u00f3d zachowanych w Polsce drewnianych budowli sakralnych wyodr\u0119bni\u0107 obiekty o wyra\u017anych cechach gotyckich czy barokowych, a nawet klasycystycznych i eklektycznych, co w skali europejskiej jest zjawiskiem niezwykle rzadkim. O wyj\u0105tkowych walorach estetycznych drewnianych \u015bwi\u0105ty\u0144 w Polsce decyduj\u0105 tak\u017ce bogato dekorowane wn\u0119trza, kt\u00f3rych \u015bciany i stropy pokrywano monumentalnymi polichromiami o tematyce biblijnej, stanowi\u0105cymi, w \u00f3wczesnych realiach, swoist\u0105 \u201eBibli\u0119 Pauperum\u201d, b\u0119d\u0105c\u0105 jedn\u0105 z form ewangelizacji niepi\u015bmiennej ludno\u015bci. Polska drewniana architektura sakralna na tle globalnym wyr\u00f3\u017cnia si\u0119 tak\u017ce za spraw\u0105 trzech kolejnych wpis\u00f3w na List\u0119 \u015bwiatowego dziedzictwa kulturalnego i naturalnego UNESCO, obejmuj\u0105cych: ewangelickie Ko\u015bcio\u0142y Pokoju w \u015awidnicy i Jaworze, rzymskokatolickie drewniane ko\u015bcio\u0142y po\u0142udniowej Ma\u0142opolski i drewniane cerkwie w polskim i ukrai\u0144skim regionie Karpat. Na tej niezwykle presti\u017cowej li\u015bcie znajduje si\u0119 a\u017c 16 polskich zabytk\u00f3w, co daje najwy\u017csz\u0105 lokat\u0119 w skali \u015bwiatowej.<\/p>\n<p>Opracowa\u0142a,<\/p>\n<p>Ma\u0142gorzata Czuba<\/p>\n<figure><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/IMG_20220506_150352-150x150.jpg\" alt=\"Ksi\u0105\u017cki na wystawie\"><\/figure>\n<figure><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/IMG_20220506_150139-150x150.jpg\" alt=\"Ksi\u0105\u017cki na wystawie\"><\/figure>\n<figure><img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/pbw.waw.pl\/wp-content\/uploads\/2022\/05\/IMG_20220506_150129-150x150.jpg\" alt=\"Ksi\u0105\u017cki na wystawie\"><\/figure>\n<p>Previous<br \/>\nNext<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W krajobrazie kulturowym Polski znacz\u0105ce miejsce zajmuje historyczne budownictwo drewniane, stanowi\u0105ce najbardziej rodzimy element naszego architektonicznego dziedzictwa. Konstrukcje drewniane obecne [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":112,"featured_media":8520,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_oasis_is_in_workflow":0,"_oasis_original":0,"inline_featured_image":false,"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"default","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","ast-disable-related-posts":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-opacity":"","overlay-gradient":""}},"_themeisle_gutenberg_block_has_review":false,"footnotes":""},"categories":[75],"tags":[],"class_list":["post-24320","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-aktualnosci"],"acf":[],"featured_image_urls_v2":{"full":"","thumbnail":"","medium":"","medium_large":"","large":"","1536x1536":"","2048x2048":"","img-1100-450":"","img-1120-800":"","img-870-440":"","img-850-600":"","img-480-380":"","img-300-225":"","img-540-700":"","img-75-75":"","menu-24x24":"","menu-36x36":"","menu-48x48":"","mailpoet_newsletter_max":""},"post_excerpt_stackable_v2":"<p>W krajobrazie kulturowym Polski znacz\u0105ce miejsce zajmuje historyczne budownictwo drewniane, stanowi\u0105ce najbardziej rodzimy element naszego architektonicznego dziedzictwa. Konstrukcje drewniane obecne by\u0142y na polskich ziemiach od pocz\u0105tku cywilizacji i a\u017c do ko\u0144ca XIX stulecia wyra\u017anie dominowa\u0142y nad budowlami murowanymi. Spo\u015br\u00f3d zachowanych zabytk\u00f3w historycznego budownictwa drewnianego najbardziej efektown\u0105 i elitarn\u0105 grup\u0119 stanowi\u0105 budowle sakralne, cechuj\u0105ce si\u0119 wyj\u0105tkow\u0105 staranno\u015bci\u0105 wykonania i zaawansowanymi rozwi\u0105zaniami technologicznymi. Do dzi\u015b zachowa\u0142o si\u0119 w naszym kraju blisko 1900 drewnianych \u015bwi\u0105ty\u0144, nale\u017c\u0105cych do Ko\u015bcio\u0142a Rzymskokatolickiego i Greckokatolickiego, Cerkwi Prawos\u0142awnej, Ko\u015bcio\u0142a Ewangelicko-Augsburskiego oraz Muzu\u0142ma\u0144skich Gmin Wyznaniowych. Zdecydowan\u0105 wi\u0119kszo\u015b\u0107 z zachowanych obiekt\u00f3w stanowi\u0105 budowle wzniesione w konstrukcji wie\u0144cowej (zr\u0119bowej), polegaj\u0105cej na&hellip;<\/p>\n","category_list_v2":"<a href=\"https:\/\/pbw.waw.pl\/en\/category\/aktualnosci\/\" rel=\"category tag\">Aktualno\u015bci<\/a>","author_info_v2":{"name":"Martyna Zalewska","url":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/author\/mprzygodzka\/"},"comments_num_v2":"0 \u043a\u043e\u043c\u0435\u043d\u0442\u0430\u0440\u0456\u0432","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24320","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/users\/112"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=24320"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/24320\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=24320"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=24320"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/pbw.waw.pl\/uk\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=24320"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}