Jest to klasyczny podręcznik akademicki poświęcony metodologii badań społecznych. Książka przedstawia najważniejsze zasady planowania, prowadzenia i analizowania badań oraz pomaga zrozumieć, w jaki sposób można w sposób naukowy badać rzeczywistość społeczną. Jest wykorzystywana przede wszystkim w naukach społecznych, m.in. socjologii, pedagogice i psychologii. Jest ona szczególnie przydatna do zrozumienia takich pojęć jak problem badawczy, hipoteza, zmienna, proces badawczy, dobór próby, metody i techniki badawcze oraz etyka badań.
Dzieło Janusz Sztumskiego, polskiego socjologa i nauczyciela akademickiego, było wielokrotnie wznawiane i poszerzane Jak sam zaznaczył przy każdym wznowieniu, uwzględniając uwagi czytelników, omawiał szerzej te fragmenty książki, które były dotąd zbyt skrótowo napisane. Ukazując problemy metodologiczne badań społecznych prezentował także nowszą literaturę przedmiotu, zarówno polsko- jak i obcojęzyczną.
